วีดีโอแนะนำหมู่บ้าน

โดย : นิสิตสาขาวิชาภาพยนตร์และสื่อดิจิทัล

 

. . .

 

ประวัติความเป็นมาของหมู่บ้าน

สภาพพื้นที่ของหมู่บ้านโคกกระชายส่วนใหญ่เป็นพื้นราบ มีแหล่งน้ำต่าง ๆ เช่น คลองปิดตาไก่ คลองกรวด และคลองส่งน้ำของเขื่อนขุนด่านปราการชล พื้นที่ส่วนใหญ่ใช้ในการทำนา

มีวัด 3 แห่ง คือ 1. วัดโพธิ์ศรี 2. วัดกลางโสภา  3. วัดขุมข้าว และศาลเจ้าพ่อการะเกด รวมทั้ง รพ.สต.บ้านหนองหัวลิงใน

 

. . .

 

ของดีประจำหมู่ 2 บ้านโคกกระชาย

จุดเด่นของบ้านโคกกระชายคือมีวัด 3 แห่ง ตั้งอยู่เรียงกัน แสดงให้เห็นถึงการตั้งชุมชนอย่างหนาแน่นในบริเวณนี้ แต่เดิมวัดทั้ง 3 แห่ง มีชื่อเรียกว่าวัดเหนือ วัดกลาง และวัดใต้ (วัดเต๊อ) ปัจจุบันคือวัดโพธิ์ศรี วัดกลางโสภา และวัดขุมข้าว ตามลำดับ

ภายในวัดทั้ง 3 แห่งนี้ มีปูชนียวัตถุสถานหลายอย่างที่แสดงให้เห็นถึงรูปแบบประเพณีวัฒนธรรมของชาวขุมขนท้องถิ่นในตำบลหนองแสงแห่งนี้ ได้แก่ ศาลเจ้าพ่อการะเกด ภายในวัดกลางโสภา, วิหารธรรมสัจจะ วัดขุมข้าว และฐานอุโบสถเก่าของวัดโพธิ์ศรี เป็นต้น

 

ภาพถ่ายดาวเทียมแสดงลักษณะภูมิประเทศบริเวณวัดวัดโพธิ์ศรี วัดกลางโสภา และวัดขุมข้าว

ภูมิประเทศที่ราบลุ่มบริเวณวัดวัดโพธิ์ศรี วัดกลางโสภา และวัดขุมข้าว ในพื้นที่บ้านโคกกระชาย

 

อุโบสถหลังเก่าของวัดโพธิ์ศรี มีลักษณะเป็นฐานอาคารก่อด้วยอิฐขนาดใหญ่ เป็นโบราณสถานที่เป็นหลักฐานถึงการตั้งชุมชนในอดีต แม้ว่าฐานอาคารดังกล่าวไม่คงเหลือสภาพให้ศึกษารูปแบบอาคารได้อย่างแน่ชัด แต่สันนิษฐานว่าคงเป็นอุโบสถแบบ “สิม” ซึ่งเป็นรูปแบบศิลปกรรมในวัฒนธรรมล้านช้าง ที่พบได้ทั่วไปในประเทศลาวและภาคอีสานของไทย สำหรับการกำหนดอายุจากลักษณะก้อนอิฐขนาดใหญ่นั้น สันนิษฐานว่าคงอยู่ระหว่างอยุธยาตอนปลาย-ต้นกรุงรัตนโกสินทร์ อันสอดคล้องกับประวัติการอพยพย้ายถิ่นฐานของชาวพวนในพื้นที่แถบนี้ ปัจจุบันฐานอุโบสถหลังเก่าได้รับการครอบพื้นและหลังคาทับไว้

 

อุโบสถหลังเก่าของวัดโพธิ์ศรี ปรากฏฐานอาคารก่อสร้างด้วยอิฐขนาดใหญ่ฉาบปูน สันนิษฐานว่าเป็นอุโบสถแบบโปร่งในวัฒนธรรมล้านช้างที่เรียกว่า “สิม” นับเป็นโบราณสถานเพียงแห่งเดียวของตำบลหนองแสงที่เป็นหลักฐานถึงการเข้ามาใช้พื้นที่เป็นชุมชนตั้งแต่อดีต

อุโบสถหลังปัจจุบันของวัดโพธิ์ชัย ตั้งอยู่ถัดจากอุโบสถหลังเก่าไปทางทิศตะวันออกเล็กน้อย ไม่รื้อสร้างทับไปบนอุโบสถหลังเก่าตามที่นิยมกันโดยทั่วไป ทำให้ยังคงเหลือร่องรอยหลักฐานทางประวัติศาสตร์โบราณคดีของชุมชนหนองแสงอยู่

 

ภายในวัดกลางโสภา เป็นที่ตั้งของศาลเจ้าพ่อการะเกด ซึ่งคือศาลปู่ตาหรือศาลบรรพบุรุษประจำตำบลหนองแสง เชื่อกันว่าสร้างขึ้นเมื่อประมาณ 100 ปีก่อน โดยมีตำนานเกี่ยวกับเจ้าพ่อการะเกด ว่าเป็นผู้นำการอพยพมาตั้งถิ่นฐาน ณ ชุมชนแห่งนี้ มีลูกสาว 2 คน เจ้าพ่อการะเกดเมื่อครั้งมีชีวิตเป็นที่เคารพรัก และนับถือยำเกรงแก่ชาวชุมชนทั่วไป เมื่อตายไปจึงมีผู้สร้างศาลให้เป็นอนุสรณ์ ต่อมาจึงกลายเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ เป็นที่เคารพสักการะของชาวชุมชนหนองแสง หากผู้ใดมีปัญหาเดือดร้อนก็จะมาบนบานศาลกล่าว และเมื่อได้รับในสิ่งที่พึงปรารถนา ก็จะมาแก้บนด้วยหัวหมูบ้าง ไก่หรือผลไม้บ้าง ชาวบ้านบางกลุ่มที่เชื่อในเรื่องทรงเจ้าเข้าผีอาจทำพิธี โดยสมมุติผู้เฒ่าผู้แก่เป็นเจ้าพ่อการะเกดบ้าง ลูกสาวเจ้าพ่อบ้าง และในกลางเดือน 6 ของทุกปี ชาวบ้านจะจัดงานประจำปี มีการประกวดบั้งไฟ และการละเล่นสนุกสนาน ซึ่งสอดคล้องกับคติความเชื่อของประเพณีบุญบั้งไฟ เป็นหนึ่งในฮีตสิบสองเดือนของชาวอีสานและชาวลาว

 

การสรงน้ำเจ้าพ่อการะเกด ภายในงานประเพณีแห่บั้งไฟและจุดบั้งไฟบูชาเจ้าพ่อการะเกด

 

วิหารธรรมสัจจะ ภายในวัดขุมข้าว ประดิษฐานสรีระสังขารพระอธิการบุญเถิง อุตฺฐาโน (หาญชนะ) อดีตเจ้าอาวาสวัดขุมข้าว ท่านเป็นพระสังฆาธิการนักพัฒนาปฏิบัติดีปฏิบัติชอบ ได้บูรณปฏิสังขรณ์วัดขุมข้าวให้เจริญรุ่งเรืองมาโดยตลอด เมื่อท่านละสังขารเมื่อ พ.ศ.2513 ขณะอายุ 47 ปี ได้เก็บสรีระสังขารไว้ 8 ปี ปรากฏว่าไม่เน่าเปื่อยแต่ประการใด ชาวบ้านและศิษยานุศิษย์จึงได้รวบรวมปัจจัยสร้างวิหารเก็บสังขารท่านไว้เพื่อกราบไหว้สักการะ และเป็นคติธรรมว่าสังขารทั้งหลายล้วนอนิจจัง สาธุชนทั้งหลายจงอย่าได้ประมาทในชีวิต

 

วิหารธรรมสัจจะ ภายในวัดขุมข้าว ประดิษฐานสรีระสังขารของพระอธิการบุญเถิง อุตฺฐาโน อดีตเจ้าอาวาสวัดขุมข้าว เป็นที่เคารพสักการะของชาวชุมชนหนองแสง

 

นอกจากจะมีสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์โบราณคดี วัฒนธรรม และพระพุทธศาสนาแล้ว หมู่บ้านโคกกระชายยังเป็นที่ตั้งของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล บ้านหนองหัวลิงใน ซึ่งเป็นทั้งหน่วยงานด้านสาธารณสุข และเป็นสถานที่จัดประชุมสัมมนาเกี่ยวกับสุขภาพและกิจกรรมอีกหลายอย่างของตำบลหนองแสง อาทิ ชมรมผู้สูงอายุตำบลหนองแสง เป็นต้น

 

. . .

 

ผลงานการพัฒนาผลิตภัณฑ์จากวัตถุดิบในชุมชน

โดย : นิสิตวิชาเอกการสื่อสารเพื่อการจัดการนวัตกรรม


Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *